Elektrisch koken vs gas 2026: wat kiest u nu?
Inductiekoken bespaart 40% energie t.o.v. gas. Installatie kost €420-820, inclusief verzwaring €1.100. Dit rekenen we door voor 2026.
In 2025 kookten 42% van de Nederlandse huishoudens op inductie, 11% op keramiek en 47% nog op gas. Sinds 2020 is het aandeel gas-koken jaarlijks met 3-4% gedaald. Voor nieuwbouw sinds 2018 geldt de regel 'aardgasvrij': alle nieuwe woningen worden standaard zonder gasaansluiting opgeleverd. Inductie-koken bespaart ongeveer 40% op de koken-energiekosten tegenover gas, maar de installatie plus eventuele groepsverzwaring vraagt een eenmalige investering tussen € 420 en € 1.100.
De keuze tussen elektrisch en gas koken hangt af van meer dan alleen de prijs van het kooktoestel. Je groepen, warmwaterbron, planning voor warmtepomp en persoonlijke kookstijl wegen allemaal mee. Deze gids legt uit hoe inductie zich verhoudt tot gas in 2026, wat de werkelijke kosten zijn en wanneer de overstap op dit moment loont.
Waarom inductie 40% zuiniger is
Een gasbrander produceert warmte door verbranding; ongeveer 40% van de energie gaat direct verloren via de lucht rond de pan. Inductie werkt elektromagnetisch — de warmte ontstaat in de bodem van de pan zelf, praktisch zonder verlies. Concrete vergelijking:
- Gasbrander: 55-60% rendement, warmteverlies vooral via zijkanten pan.
- Keramisch (halogeen): 70-75% rendement, opwarming via stralingswarmte.
- Inductie: 85-90% rendement, directe opwekking in pan-bodem.
Voor een gemiddeld gezin dat dagelijks kookt betekent dit: bij inductie heb je 40% minder energie nodig voor dezelfde maaltijden. Op de gasrekening is dit ongeveer 120-180 m³ per jaar, wat neerkomt op € 170-260 besparing bij 2026-tarieven.
Wat kost overstappen in 2026?
De totale investering bestaat uit vier componenten:
| Component | Kosten | Opmerking |
|---|---|---|
| Inductiekookplaat | € 320-950 | 4-pits, goede merken (Etna, AEG, Bosch, Siemens) |
| Installatie standaard | € 100-250 | Bij bestaande krachtstroomaansluiting |
| Groepsuitbreiding | € 280-450 | Nieuwe 16A-groep plus aardlekautomaat |
| Verzwaring aansluiting | € 890-1.240 | Alleen bij 1×35A → 3×25A of zwaardere |
| Nieuwe pannen | € 80-320 | Magnetische bodem vereist — oude pannen werken vaak niet |
Totaal voor een standaard overstap zonder verzwaring: € 500-1.320. Met verzwaring: € 1.400-2.560. Voor wie echter geen goede pannenset heeft, valt het budget nog hoger uit.
Wanneer is overstappen rendabel?
Drie scenario's bepalen de rentabiliteit:
Scenario A: lopende keuken, werkende gaskookplaat
Terugverdientijd: 4-8 jaar bij standaard installatie (€ 500-700). Rendabel, maar geen schreeuwende noodzaak. Overweeg inductie bij de volgende keuken-renovatie.
Scenario B: keuken-renovatie gepland
Inductie-meerkosten zijn marginaal (€ 150-350 boven keramisch). Terugverdientijd zakt naar 1-3 jaar. Geen logische reden meer om voor gas te kiezen bij een nieuwe keuken.
Scenario C: plan voor all-electric (warmtepomp)
Bij overstap naar all-electric verdwijnt gas volledig uit de woning. Dan is inductie noodzaak, niet keuze. Combineer met gasaansluiting-afsluiting (€ 600-900) voor structureel € 216 besparing per jaar op vastrecht.
Aansluiting en groepen: wat heb je nodig?
Een inductiekookplaat vraagt een aparte krachtgroep. In Nederland bestaan drie standaard-situaties:
1. Bestaande krachtstroomaansluiting (3×16A of hoger)
Dit is de beste uitgangssituatie. Nieuwe inductie-plaat direct aansluiten, installatie € 100-250. Geldt voor meeste woningen gebouwd na 2000 of elektrisch gerenoveerde oudere woningen.
2. Alleen gaskookplaat, wél 3×25A hoofdaansluiting
Vraagt nieuwe krachtgroep bijplaatsen. Kosten: € 280-450 inclusief aardlekautomaat en bekabeling. Haalbaar voor meeste rijtjeshuizen.
3. 1×35A of 1×40A hoofdaansluiting (oude woningen)
Vaak komt dan een verzwaring kijken. Netbeheerder Liander, Stedin of Enexis levert binnen 3-6 weken een nieuwe aansluiting. Kosten: € 890-1.240 voor de aansluiting zelf, plus € 280-450 voor de groep.
Welke inductiekookplaten in 2026?
De Nederlandse markt kent vijf dominante merken met elk eigen kenmerken:
| Merk | Prijsbereik | Sterkste punt |
|---|---|---|
| Etna | € 320-620 | Nederlands merk, prijs-kwaliteit, service |
| AEG | € 480-1.280 | Veel functies, flexibele zones |
| Bosch | € 520-1.100 | Duitse kwaliteit, rechtse branding |
| Siemens | € 640-1.480 | Premium interface, sterkste boosters |
| Miele | € 1.100-2.400 | Langste levensduur (20+ jaar), stille ventilatie |
Voor een gemiddeld huishouden is Etna of Bosch in 2026 de veilige keuze: goede kwaliteit, acceptabele prijs, brede onderhoudsservice. Miele wint bij wie intensief kookt én decennia wil gebruiken — meerprijs verdient zich terug in levensduur.
Gasaansluiting afsluiten: de grotere stap
Alleen inductie betekent niet automatisch dat je gasaansluiting weg kan. Voor volledige afsluiting moeten óók CV, warm water en (eventueel) open haard elektrisch zijn. De route voor volledige gasloos:
- Inductiekookplaat plaatsen — eerste stap.
- Warmtepomp voor CV — vervangt gasketel. Kosten € 9.000-15.000 na subsidie.
- Warmwater regeling — via warmtepomp of aparte boiler.
- Gasaansluiting afsluiten — netbeheerder €600-900 eenmalig.
Besparing bij volledig afsluiten: € 216 per jaar op vastrecht gas (€ 18 per maand) plus het gasverbruik zelf. Voor een woning die eerst 1.200 m³ gebruikte komt dat neer op € 1.920 extra besparing per jaar — tegenover ongeveer 1.800-2.400 kWh extra stroom (netto impact positief bij moderne warmtepomp).
Inductie-mythes ontkracht
'Inductie is te heet en brandt aan'
Moderne inductieplaten hebben 9-15 standen plus boost-functie. De standen zijn fijner regelbaar dan op gas. Wie gewend is aan gas-intuïtie, moet 1-2 weken wennen, daarna is de regeling juist preciezer.
'Mijn pannen werken niet op inductie'
Magnetische pannen (staal of geëmailleerd gietijzer) werken wel. Aluminium en koper niet — tenzij met magnetische onderlaag. Test: houd een magneet tegen de bodem. Trekt? Dan werkt het op inductie.
'Pacemaker-houders mogen niet op inductie'
Dit klopt grotendeels niet meer voor moderne pacemakers (na 2010). Wel geldt 30-50 cm afstand aanbevolen. Bij twijfel overleg met cardioloog — officiële restrictie is zeer zeldzaam in 2026.
'Inductie slurpt stroom'
Absoluut onwaar. Juist efficiënter dan gas. Verbruik per gemiddelde kookbeurt: 0,3-0,6 kWh, tegenover 0,7-1,0 m³ gas.
Drie praktijkcases
Case 1: stel Amsterdam, appartement
Leeftijd 32-35, 2 personen, 1.800 kWh + 380 m³ per jaar. Bestaande krachtaansluiting aanwezig. Kochten Etna HIKI-3 voor € 389, installatie € 180. Totaal € 569. Jaarbesparing: € 110. Terugverdientijd 5,2 jaar.
Case 2: gezin Breda, rijtjeshuis
Leeftijd 42-48, 4 personen, 3.400 kWh + 1.240 m³ per jaar. Moest groepsuitbreiding doen. Bosch NVT645CB2E voor € 749, installatie + groep € 380. Totaal € 1.129. Jaarbesparing: € 240. Terugverdientijd 4,7 jaar.
Case 3: vrijstaand Groningen, renovatie + warmtepomp
Leeftijd 58-62, 2 personen, 2.900 kWh + 1.780 m³ per jaar. Kozen voor volledige gaslos: inductie + warmtepomp + gasaansluiting dicht. Totale investering € 18.200 (na ISDE). Jaarbesparing: € 1.460. Terugverdientijd 12,5 jaar, plus label-sprong D naar A (meerwaarde woning € 7.800).
Veelgestelde vragen over elektrisch koken
Kan ik inductie op een normale stopcontact aansluiten?
Alleen kleinere tafelmodellen (1-2 pits, max 3.000 W) werken via 230V stopcontact. Voor ingebouwde 4-pits inductie is altijd krachtstroom (400V) nodig.
Hoeveel vermogen heeft inductie?
Standaard 7.400 W voor 4-pits, boost-modus tot 11.000 W kortstondig. Op je 16A-krachtgroep meestal verdeeld over 4 zones.
Werkt inductie in stroomstoring?
Nee. Zonder stroom geen koken. Bij gas kun je nog handmatig aansteken. Dit is voor wie in gebieden met frequente stroomstoringen woont een overweging waard.
Moet ik een nieuwe keuken bij inductie?
Zelden. In de meeste keukens past de nieuwe kookplaat in de bestaande uitsparing. Aluminium koof mogelijk vervangen; RVS blijft prima.
Heb ik afzuigkap anders nodig?
Inductie produceert geen verbrandingsdampen zoals gas. Lichte afzuigkap (300-450 m³/u) is doorgaans voldoende. Voor wie veel wokt of bakt: 600-700 m³/u blijft wenselijk.
Is inductie veilig voor kinderen?
Moderne inductie heeft kinderslot, automatische uitschakeling bij onbeheerd, restwarmte-indicator. Veiliger dan gas (open vlam) of keramisch (blijvende hete plaat). Wel restwarmte van pan zelf — niet het kookvlak, maar de pan zelf blijft heet.
Kan ik ISDE-subsidie krijgen voor inductie?
Alleen bij volledige overgang naar all-electric (warmtepomp + inductie + isolatie). Inductie alleen valt niet onder ISDE. Wel onder lokale gemeentelijke duurzaamheidsregelingen — Amsterdam geeft € 150-300 bij aankoop.
Drie vuistregels om mee te nemen
- Bij keuken-renovatie: inductie is geen keuze meer maar standaard. Meerkosten tegenover gas marginaal.
- Bij werkende gasketel zonder renovatieplan: wacht tot eerstvolgende grote aanpassing om overstap te combineren.
- All-electric-plan? Inductie is eerste stap. Combineer met warmtepomp en isolatie voor maximale subsidiebonus.
Meer lezen? Bekijk onze warmtepomp stroomcontract, isolatie 2026 of gasprijs 2026.
Vraag over dit onderwerp?
Onze adviseur neemt je situatie met je door — gratis en vrijblijvend.
